Vlaamse Vertrouwensloket: ‘Focus op waar de boer gelukkig van wordt’

Verminderde dierzorg komt niet alleen in Nederland voor. Ook in het buitenland zijn daarom initiatieven zoals het Vertrouwensloket Welzijn Landbouwhuisdieren opgezet om zowel agrariërs als landbouwhuisdieren te helpen. In Vlaanderen wenden boeren en tuinders zich tot de hulporganisatie Boeren op een Kruispunt, een vereniging zonder winstoogmerk. 

“Dertig procent van de boerenbedrijven in Vlaanderen zit in de problemen.” Dat zegt Riccy Focke, directeur van de Vlaamse organisatie Boeren op een Kruispunt. De crisissen in de landbouwsector zijn vergelijkbaar als in Nederland, denkt hij. “Fipronil, uitstoot, inspelen op duurzaamheid, de bekende sectorale problemen. Het grootste probleem is volgens mij dat de boer niet genoeg geld verdient. Wie niet genoeg winst maakt, kan geen expertise inhuren om aan alle managementvoorwaarden (administratief, fiscaal en bedrijfseconomisch) te voldoen. Dan ontstaan problemen.”

Ten einde raad
Het equivalent van het Vertrouwensloket Welzijn Landbouwhuisdieren krijgt jaarlijks tweehonderd aanmeldingen van boeren en tuinders in problemen. Boeren melden zich in principe zelf aan bij Boeren op een Kruispunt. “Vaak ten einde raad en heel kwetsbaar. Soms bellen personen uit hun naaste omgeving, maar dan willen we zeker weten dat de boer mee wil werken”, legt Focke uit. 

Veilig voelen
Belangrijk volgens Focke is dat boeren zich veilig voelen bij de organisatie. “Wij doen daarom nóóit een melding bij het FAVV, de Vlaamse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA, red.). We zijn behoedzaam als we samenwerken met erfbetreders. Wij vinden dat erfbetreders een ander belang hebben bij de problemen van boeren, verdienen er soms zelfs aan.” Focke vindt het dan ook interessant dat het Vertrouwensloket wel gebruik maakt van de ogen en oren van erfbetreders. “Het is een mooie gedachte dat iedereen medeverantwoordelijk is voor het welzijn van landbouwhuisdieren, ook erfbetreders. Mogelijk dat problemen van de boer daardoor eerder aan het licht komen. Dat is ook gunstig.”

Duizend bezoeken in het jaar
Het team van zes medewerkers en acht freelance-psychologen wordt gesteund door ongeveer dertig vrijwilligers. Zij bezoeken jaarlijks 400 à 500 agrariërs per jaar. “Gemiddeld duurt een traject van aanmelding tot verandering naar een nieuw bestaan zo’n 2 jaar”, vertelt Focke. “Wij begeleiden de boeren daarbij van begin tot eind.” Hoewel de prioriteit van de organisatie bij de boer ligt, richt Boeren op een Kruispunt zich op alle facetten van het agrarisch bedrijf, ook op het beschermen van de landbouwhuisdieren. “Het welzijn van de boer is immers nauw verbonden met zijn bedrijf, dieren en gezin.”

Rand van faillissement
Sommige boeren die zich meldden, staan op de rand van faillissement. De organisatie lost in zo’n geval eerst de acute problemen op, op zowel juridisch, sociaal als financieel gebied. “In 95% van de gevallen kunnen we het nakend faillissement vermijden. Na de crisis gaan we in gesprek met de boer: ‘Waar word jij blij van, wat vind je leuk om te doen?’”

Boerzijn voor het leven
Boeren op een Kruispunt richt zich vooral op het welzijn van de boer en zijn gezin. De groei en voortzetting van het landbouwbedrijf op zich is ook hier geen must. Focke: “Ik zeg altijd ‘boer ben je voor het leven’. Dat betekent niet dat je het bedrijf móet voortzetten en per se moet groeien. Je kunt kiezen om iets te doen waar je veel gelukkiger van wordt, zonder alle administratieve en financiële lasten. Het boerzijn kun je anders invullen, als part-time boer bijvoorbeeld. Of door je kerntalent rendabeler te verhuren naast het agrarisch bedrijf. In Nederland heet dat zzp, in Vlaanderen moeten we nog heel wat aan de weg timmeren om dit bekender te maken. ”

Meer informatie
www.boerenopeenkruispunt.be
www.facebook.com/boerenopeenkruispunt

Terug naar boven